|
نیشکر
خصوصیات گیاهی:
نیشکر با نام علمی
Saccharum Officinarum گیاه غول پیکری از تیره غلات (Gramineae)
است که به صورت چند ساله برای برداشت ساقه حاوی قند آن تولید
میشود . ساقه نیشکر دارای مغز است که قند در آن ذخیره می گردد ذخیره ساکارز
بیشتر در قسمتهای مرکزی و پایین انجام می شود .
وجود عناصر معدی در شربت قند بر
کریستاله شدن قند اثر نا مطلوب دارد .
سازگاری:
نيشكر محصول مناطق حاره و نيمه حاره اي مي باشد . توليد نيشكر در آن نواحي كه
ميانگين حرارت ماهيانه طي حداقل 8 ماه از سال حدود 20 درجه سانتيگراد يا بيشتر
باشد امكان پذير است ، مشروط بر آنكه در هيچ ماهي از سال يخبندان وجود نداشته
باشد . حرارتهاي حدود 20 درجة سانتيگراد درخاك براي رشد ريشه ها مناسب است و
حرارتهاي كمتر از اين مقدار موجب محدوديت رشد ريشه مي گردد . حرارتهاي كمتر از
5 درجه سانتيگراد نيز ممكن است به برگها آسيب رساند .
حساسيت نيشكر به كمبود نور شديد است و پنجه زدن آن به مقدار زيادي نور نياز
دارد .
مقاومت نشكر به خشكي در بعضي ارقام زياد است . با اين حال ، نيشكر به بالا بودن
رطوبت خاك و محدوديت زهكشي نيز چندان حساس نمي باشد . نيشكر به شوري خاك نسبتاً
مقاوم مي باشد .
کود شیمیایی:
نياز نيشكر به عناصر غذائي زياد است . هر تن ساقه نيشكر برداشتي موجب خروج 45/0
تا 9/0 كيلوگرم ازت و همين مقدار اكسيد فسفر ، 8/1 تا 5 كيلوگرم اكسيد پتاسيم و
45/ تا 8/1 كيلوگرم كلسيم از خاك مي گردد .
نيشكر در تمام خاكها نسبت به ازت واكنش نشان مي دهد . زمان دادن كود ازته ،
مقدار ازت در خاك و اثر آن بر قند در نيشكر مشابه چغندر قند است .
عكس العمل نيشكر به كود فسفره به نوع خاك بستگي دارد . معمولاً مقدار 400 تا
500 كيلوگرم اكسيد فسفر را قبل از كاشت به خاك مي دهند . عكس العمل نيشكر به
پتاسيم نيز به خصوصيات خاك بستگي دارد . كمبود پتاسيم منجر به پيدايش ساقه هاي
لاغر و نرم مي گردد و درصد قند را كاهش مي دهد . استفاده از كود پتاسيم در
نواحي جنوبي ايران ضروري بنظر نمي رسد ، بخصوص اينكه با سوزاندن برگها در جريان
برداشت مقداري از پتاسيم مصرفي به خاك برگشت داده مي شود .
کنترل علفهای هرز:
رقابت علفهاي هرز در اوايل دوره رشد نيشكر اهميت دارد .
علف
كشهاي قبل از سبز شدن مانند آترا زين مي تواند علفهاي هرز را بين 4 تا 12 هفته
پس از كاشت ( بسته به شرايط ) كنترل نمايد . پس از هر برداشت نيز مي توان اين
علف كش را بين رديفها پاشيد .
آفات و امراض:
كرم ساقه خوار نيشكر و سوسك نيشكر دو آفت مهم نيشكر در ايران بشمار مي رود .
خسارت كرم ساقه خوار نيشكر
(sesamia
nonagrioides)
توسط لاروها انجام مي شود كه صورتي رنگ بوده و طول آنها به 30 تا 35 ميلي متر
مي رسد . لاروها ابتدا از پانشيم غلاف برگ تغذيه كرده و سپس به داخل ساقه نيشكر
وارد شده و از بافت داخلي تغذيه مي كند . و باين طريق موجب خشكيدن جوانه
انتهايي ساقه مي گردد . ظاهراً پارازيت هاي طبيعي جمعيت اين آفت رادر حد غير
اقتصادي نگهداشته و سمپاشي ضرورت ندارد .
سوسك نيشكر يا سوسك ذرت با نام علمي
Pentodon iniota
يكي از آفات عمومي محصولات زراعي است كه به نيشكر نيز حمله مي كند . اين سوسك
حشره اي است به رنگ بور متمايل به سياه و طول 20 تا 24 ميلي متر كه به قلمه و
اندامهاي زيرزميني نيشكر خسارت وارد مي سازد . حشره كامل و لارو آن هر دو از
مغز قلمه و ساقه در زير خاك تغذيه مي كند . براي مبارزه با اين آفت مي بايستي
بقاياي گياهي آلوده و علفهاي هرز را زا خاك خارج و جمع آوري نمود .
كنترل شيميايي با پاشيدن حشره كشها قبل از شخم و با استفاده از طعمه مسموم
امكان پذير مي باشد .
بيماريهاي سياهك ، موزائيك و بوته ميري آوندي نيشكر بطور پراكنده و موضعي در
روي بعضي ارقام نيشكر در خوزستان مشاهده گرديده اند ، ولي در حال حاضر اهميت
اقتصادي آنها زياد نيست . استفاده از ارقام مقاوم مهمترين راه مبارزه با اين
بيماريهاست .
برداشت:
نيشكر با خنك شدن هوا در اوايل پائيز شروع به رسيدن مي كند و مقدار زيادي مواد
قندي در آن ذخيره مي شود .
در ايران ابتدا مزرعه را آتش مي زنند تا برگها بسوزد .در صورتيكه برگها بخوبي
نسوزد ، مي توان ابتدا برگها را با علف كش گراماكسون خشكانيد و 5 تا 9 روز بعد
مزرعه را آتش زد براي سمپاشي مي توان از هواپيما استفاده كرد . پس از سوزانيدن
برگها نسبت به بريدن ساقه ها از نزديكي سطح خاك اقدام نموده و قسمت فوقاني ساقه
را كه قند كمي دارد قطع مي كنند ( حدود 20 تا 30 سانتي متر فوقاني كه ميانگره
ها بخوبي تشكيل نشده اند ) . ساقه ها را روي تريلرها بار نموده و كارخانه مي
برند .
موارد استفاده:
ساقه تازه نيشكر داراي 90 درصد عصاره است كه حاوي 12 تا 17 درصد ساكرز مي باشد
. از هر تن ساقه تازه نيشكر حدود 85 تا 110 كيلوگرم قند استخراج مي گردد .
ملاس و تفاله دو محصول جنبي نيشكر است . از ملاس براي تهيه الكل و نيز تغذيه
دام استفاده مي شود . از تفاله در تهيه كاغذ ، مقواي ساختماني و پوشهاي ديگر
استفاده مي گردد . تفاله مي تواند بعنوان بستر مرغ و دام نيز مصرف شود .
نیشکر
نیشکر
خصوصیات گیاهی:
نیشکر با نام علمی
Saccharum Officinarum گیاه غول پیکری از تیره غلات (Gramineae)
است که به صورت چند ساله برای برداشت ساقه حاوی قند آن تولید
میشود . ساقه نیشکر دارای مغز است که قند در آن ذخیره می گردد ذخیره ساکارز
بیشتر در قسمتهای مرکزی و پایین انجام می شود .
وجود عناصر معدی در شربت قند بر
کریستاله شدن قند اثر نا مطلوب دارد .
سازگاری:
نيشكر محصول مناطق حاره و نيمه حاره اي مي باشد . توليد نيشكر در آن نواحي كه
ميانگين حرارت ماهيانه طي حداقل 8 ماه از سال حدود 20 درجه سانتيگراد يا بيشتر
باشد امكان پذير است ، مشروط بر آنكه در هيچ ماهي از سال يخبندان وجود نداشته
باشد . حرارتهاي حدود 20 درجة سانتيگراد درخاك براي رشد ريشه ها مناسب است و
حرارتهاي كمتر از اين مقدار موجب محدوديت رشد ريشه مي گردد . حرارتهاي كمتر از
5 درجه سانتيگراد نيز ممكن است به برگها آسيب رساند .
حساسيت نيشكر به كمبود نور شديد است و پنجه زدن آن به مقدار زيادي نور نياز
دارد .
مقاومت نشكر به خشكي در بعضي ارقام زياد است . با اين حال ، نيشكر به بالا بودن
رطوبت خاك و محدوديت زهكشي نيز چندان حساس نمي باشد . نيشكر به شوري خاك نسبتاً
مقاوم مي باشد .
کود شیمیایی:
نياز نيشكر به عناصر غذائي زياد است . هر تن ساقه نيشكر برداشتي موجب خروج 45/0
تا 9/0 كيلوگرم ازت و همين مقدار اكسيد فسفر ، 8/1 تا 5 كيلوگرم اكسيد پتاسيم و
45/ تا 8/1 كيلوگرم كلسيم از خاك مي گردد .
نيشكر در تمام خاكها نسبت به ازت واكنش نشان مي دهد . زمان دادن كود ازته ،
مقدار ازت در خاك و اثر آن بر قند در نيشكر مشابه چغندر قند است .
عكس العمل نيشكر به كود فسفره به نوع خاك بستگي دارد . معمولاً مقدار 400 تا
500 كيلوگرم اكسيد فسفر را قبل از كاشت به خاك مي دهند . عكس العمل نيشكر به
پتاسيم نيز به خصوصيات خاك بستگي دارد . كمبود پتاسيم منجر به پيدايش ساقه هاي
لاغر و نرم مي گردد و درصد قند را كاهش مي دهد . استفاده از كود پتاسيم در
نواحي جنوبي ايران ضروري بنظر نمي رسد ، بخصوص اينكه با سوزاندن برگها در جريان
برداشت مقداري از پتاسيم مصرفي به خاك برگشت داده مي شود .
کنترل علفهای هرز:
رقابت علفهاي هرز در اوايل دوره رشد نيشكر اهميت دارد .
علف
كشهاي قبل از سبز شدن مانند آترا زين مي تواند علفهاي هرز را بين 4 تا 12 هفته
پس از كاشت ( بسته به شرايط ) كنترل نمايد . پس از هر برداشت نيز مي توان اين
علف كش را بين رديفها پاشيد .
آفات و امراض:
كرم ساقه خوار نيشكر و سوسك نيشكر دو آفت مهم نيشكر در ايران بشمار مي رود .
خسارت كرم ساقه خوار نيشكر
(sesamia
nonagrioides)
توسط لاروها انجام مي شود كه صورتي رنگ بوده و طول آنها به 30 تا 35 ميلي متر
مي رسد . لاروها ابتدا از پانشيم غلاف برگ تغذيه كرده و سپس به داخل ساقه نيشكر
وارد شده و از بافت داخلي تغذيه مي كند . و باين طريق موجب خشكيدن جوانه
انتهايي ساقه مي گردد . ظاهراً پارازيت هاي طبيعي جمعيت اين آفت رادر حد غير
اقتصادي نگهداشته و سمپاشي ضرورت ندارد .
سوسك نيشكر يا سوسك ذرت با نام علمي
Pentodon iniota
يكي از آفات عمومي محصولات زراعي است كه به نيشكر نيز حمله مي كند . اين سوسك
حشره اي است به رنگ بور متمايل به سياه و طول 20 تا 24 ميلي متر كه به قلمه و
اندامهاي زيرزميني نيشكر خسارت وارد مي سازد . حشره كامل و لارو آن هر دو از
مغز قلمه و ساقه در زير خاك تغذيه مي كند . براي مبارزه با اين آفت مي بايستي
بقاياي گياهي آلوده و علفهاي هرز را زا خاك خارج و جمع آوري نمود .
كنترل شيميايي با پاشيدن حشره كشها قبل از شخم و با استفاده از طعمه مسموم
امكان پذير مي باشد .
بيماريهاي سياهك ، موزائيك و بوته ميري آوندي نيشكر بطور پراكنده و موضعي در
روي بعضي ارقام نيشكر در خوزستان مشاهده گرديده اند ، ولي در حال حاضر اهميت
اقتصادي آنها زياد نيست . استفاده از ارقام مقاوم مهمترين راه مبارزه با اين
بيماريهاست .
برداشت:
نيشكر با خنك شدن هوا در اوايل پائيز شروع به رسيدن مي كند و مقدار زيادي مواد
قندي در آن ذخيره مي شود .
در ايران ابتدا مزرعه را آتش مي زنند تا برگها بسوزد .در صورتيكه برگها بخوبي
نسوزد ، مي توان ابتدا برگها را با علف كش گراماكسون خشكانيد و 5 تا 9 روز بعد
مزرعه را آتش زد براي سمپاشي مي توان از هواپيما استفاده كرد . پس از سوزانيدن
برگها نسبت به بريدن ساقه ها از نزديكي سطح خاك اقدام نموده و قسمت فوقاني ساقه
را كه قند كمي دارد قطع مي كنند ( حدود 20 تا 30 سانتي متر فوقاني كه ميانگره
ها بخوبي تشكيل نشده اند ) . ساقه ها را روي تريلرها بار نموده و كارخانه مي
برند .
موارد استفاده:
ساقه تازه نيشكر داراي 90 درصد عصاره است كه حاوي 12 تا 17 درصد ساكرز مي باشد
. از هر تن ساقه تازه نيشكر حدود 85 تا 110 كيلوگرم قند استخراج مي گردد .
ملاس و تفاله دو محصول جنبي نيشكر است . از ملاس براي تهيه الكل و نيز تغذيه
دام استفاده مي شود . از تفاله در تهيه كاغذ ، مقواي ساختماني و پوشهاي ديگر
استفاده مي گردد . تفاله مي تواند بعنوان بستر مرغ و دام نيز مصرف شود .
|
